• Uchodźcy czeczeńscy w Polsce w latach 1994-2000

Uchodźcy czeczeńscy w Polsce w latach 1994-2000

  • Autor: Kamil Pietrasik
  • Wydawca: Difin
  • ISBN: 978-83-8085-182-5
  • Data wydania: 2020
  • Liczba stron/format: 311/B5
  • Oprawa: miękka

Cena detaliczna

  • 65.00 zł

    58.50 zł

  • 10% taniej

  • Darmowa dostawa od 200 zł
  • Wysyłka w ciągu 24h

Dostępność: Duża ilość w magazynie

Książka jest pierwszą tego rodzaju publikacją na rynku wydawniczym, która stanowi ogromne źródło wiedzy na temat uchodźstwa czeczeńskiego do Polski w okresie od połowy lat 90. XX w. do końca XX w. Przedstawiono w niej kompleksowo uwarunkowania uchodźców czeczeńskich w Polsce w latach 1994-2000. Oparta o urzędowe dokumenty, takie jak: porozumienia między polskimi a czeczeńskimi miastami, uchwały miast, oficjalne, państwowe źródła z archiwum Straży Granicznej, a także dane statystyczne z Urzędu ds. Repatriacji i Cudzoziemców, które do chwili pojawienia się niniejszej książki nie były szczegółowo przedstawione oraz omówione. Cennym materiałem wykorzystanym w książce są również obowiązujące wówczas akty prawne czy archiwalne wydania prasy codziennej i czasopism, a także wywiady przeprowadzone z uchodźcami czeczeńskimi, którzy w latach 1994-2000 przybywali do Polski.
Publikacja ma charakter interdyscyplinarny i adresowana jest do przedstawicieli środowiska naukowego i akademickiego, osób zainteresowanych politologią, naukami o bezpieczeństwie, kryminologią, socjologią oraz prawem.

Spis treści:

Podziękowania
Wstęp

Rozdział 1. Zarys dziejów Czeczenii

1.1. Czeczenia od podbojów mongolskich po obecność armii rosyjskiej
1.2. Czas walki (od Wielkiej Wojny Kaukaskiej po rewolucję  bolszewicką)
1.3. Czeczenia w czasach stalinowskich
1.4. Losy Czeczenii w okresie pieriestrojki do pojawienia się Szamila Basajewa
1.5. Od pierwszych wyborów w Czeczenii do rozpoczęcia pierwszej  wojny czeczeńskiej (11 grudnia 1994 r.)
1.6. Podsumowanie

Rozdział 2. Problematyka uchodźstwa i uchodźców w Polsce


2.1. Uchodźca w prawie międzynarodowym
2.2. Historia zjawiska uchodźstwa do Polski
2.3. Analiza uchodźstwa do Polski: zagrożenia, sposoby, przyczyny  i skutki
2.4. Zjawisko uchodźstwa wśród kobiet i dzieci
2.5. Podsumowanie

Rozdział 3. Uchodźcy czeczeńscy w Polsce

3.1. Pierwsza fala uchodźstwa (1994–1996)
3.2. Druga fala uchodźstwa (1997–1998)
3.3. Trzecia fala uchodźstwa (1999–2000)
3.4. Podsumowanie

Rozdział 4. Państwo polskie podporą dla uchodźców czeczeńskich przebywających na terenie Rzeczpospolitej Polskiej

4.1. Kodyfikacja polskiego prawa w odniesieniu do uchodźców
4.2.  Rola państwa polskiego wobec odpowiedzialności za uchodźców
4.3. Obszar pomocy świadczonej przez polskie organizacje
4.4. Działania instytucji samorządowych na rzecz uchodźców czeczeńskich
4.5. Polscy politycy wobec Czeczenii
4.6. Podsumowanie

Wnioski
Bibliografia
Załączniki  
Spis tabel
Summary

Kamil Pietrasik
dr, politolog z przygotowaniem pedagogicznym i dogoterapeuta (I i II stopnia). W 2017 roku otrzymał stopień naukowy doktora nauk społecznych w dyscyplinie nauki o polityce (Wydział Studiów Międzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu Łódzkiego). W przeszłości wykładowca akademicki w Wyższej Szkole Studiów Międzynarodowych w Łodzi, gdzie prowadził zajęcia m.in. w dyscyplinie nauk o polityce. Członek Towarzystwa Azji i Pacyfiku oraz Polskiego Związku Głuchych w Łodzi. Współpracuje z czasopismem e-Terroryzm. Uczestnik wielu konferencji naukowych o zasięgu ogólnopolskim oraz międzynarodowym.

Źródła archiwalne
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 920/41.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 920/99.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1023/11.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1026/11.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1026/63.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1193/45.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1541/62.
Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, sygn. 1616/3.
Dokumenty urzędowe
Porozumienie o Przyjaźni i Braterskiej Współpracy Między Miastem Warszawą i Mia-
stem Grozny, podpisane w dniu 26 stycznia 1997 r.
Stanowisko Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 20 stycznia 1995 r.
Uchwała nr XI/116/95 Rady Miasta Krakowa z dnia 11 stycznia 1995 r.
Uchwała nr XXXIV/331/95 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 listopada 1995 r.
Uchwała nr XXXVI/354/95 Rady Miasta Krakowa z dnia 6 grudnia 1995 r.
Uchwała nr LXXVI/753/97 Rady Miasta Krakowa z dnia 16 kwietnia 1997 r.
Uchwała nr LXXXVI/805/97 Rady Miasta Krakowa z dnia 2 lipca 1997 r.
Uchwała nr 89/XI/95 Rady Miasta Częstochowy z dnia 6 marca 1995 r., za: http://bip.
czestochowa.pl/zalacznik?idZalacznika=259825, dostęp: 10.1.2014.
Urząd do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców w Warszawie.
Urząd do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców (Departament Pomocy Socjalnej).
Załącznik do uchwały nr LXXVI/753/87 Rady Miasta Krakowa z dnia 16 kwietnia
1997 r.
Akty prawne
Konwencja  dotycząca  statusu  uchodźców,  sporządzona  w  Genewie  dnia  28  lipca
1951 r. (Dz.U. z dnia 20 grudnia 1991 r.), http://refugee.pl/cms/site.files/File/
konwencja%20genewska.pdf, dostęp: 30.9.2016.271 Bibliografia
Protokół dotyczący statusu uchodźców, sporządzony w Nowym Jorku dnia 31 stycz-
nia 1967 r. (Dz.U. z 1991 r. nr 119, poz. 517, 518), http://dziennikustaw.gov.pl/
D1991119000001.pdf, dostęp: 5.8.2016.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 lutego 1998
r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać ośrodki dla osób ubiegają-
cych się o nadanie statusu uchodźcy oraz regulaminu pobytu w tych ośrodkach,
http://www.nettax.pl/dzienniki/du/1998/23/poz.125.htm, dostęp: 29.09.2014.
Rozporządzenie  Ministra  Spraw  Wewnętrznych  i  Administracji  z  dnia  6  kwietnia
1998 r. w sprawie wysokości, trybu i szczegółowych zasad przyznawania i wstrzy-
mywania  świadczeń  dla  cudzoziemców  ubiegających  się  o  nadania  statusu
uchodźcy,  http://isap.sejm.gov.pl/Download?id=WDU19980500316&type=2,
dostęp: 29.09.2014.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 grudnia 2000 r. w spra-
wie szczegółowych zasad udzielania pomocy uchodźcom, wysokości świadczeń
pieniężnych, form i zakresu pomocy, trybu postępowania w tych sprawach oraz
warunków wstrzymania pomocy lub jej odmowy, http://www.abc.com.pl/du-akt/-/
akt/dz-u-2000-109-1160, dostęp: 30.09.2014.
Ustawa z dnia 29 marca 1963 r. o cudzoziemcach, http://mojepanstwo.pl/dane/pra-
wo/41155, dostęp: 3.11.2014.
Ustawa z dnia 12 października 1990 roku o Straży Granicznej (Dz.U. z
2005  r.  nr  234,  poz.  1997),  http://isap.sejm.gov.pl/Download?id=WDU199007804
62&type=2, dostęp: 30.9.2016.
Wydawnictwa zwarte
Adger-Adajew I., Kamienie mówią. Dzieje i kultura Czeczenów, tłum. K. Brodacka,
Instytut Kultury Narodów Kaukazu, Warszawa 2005.
Akhmadov I., Lanskoy M., The Chechen struggle: independence won and lost, Palgra-
ve Macmillan, Nowy Jork 2010.
Aleksandrowicz T., Terroryzm międzynarodowy, Editions Spotkania, Warszawa 2015.
Andrusiewicz A., Iwan Groźny, Świat Książki, Warszawa 2006.
Balicki J., Imigranci i uchodźcy w Unii Europejskiej. Humanizacja polityki imigra-
cyjnej i azylowej, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego,
Warszawa 2012.
Balicki J., Stalker P., Polityka imigracyjna i azylowa, Wydawnictwo Uniwersytetu
Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Warszawa 2006.
Banbór J., Berny J., Kuziel D., Konflikty  na Kaukazie, Marrow, Warszawa 1997.
Bankowicz M. et al., Historia polityczna świata XX wieku – 1945–2000, Wydawnic-
two Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2004.
Bartnicki  A.,  Demokratycznie  legitymizowany  autorytaryzm  w  Rosji  1991–2004,
Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2007.272 Bibliografia
Bazylow L., Historia Rosji, t. II, PWN, Warszawa 1983.
Bezprawie,  przemoc,  bezkarność.  Federacja  Rosyjska  wraz  z  Republiką  Czeczenii
w dokumentach, Amnesty International Polska, Warszawa 2000.
Bloom M., Dying to Kill: The Allure of Suicide Terror, Columbia University Press,
Nowy Jork 2005.
Boniface  P.,  Atlas  wojen  XX  wieku.  Konflikty   współczesne  i  w  przyszłości,  tłum.
A. Dominik, Z. Dominik, Bellona, Warszawa 2001.
Boriew J., Prywatne życie Stalina, tłum. D. Sidorska, D. Sidorski, Oficyna Literatów
„Rój”, Warszawa 1989.
Borucki M., Historia powszechna do 1998 roku, MADA, Warszawa 1999.
Brachman M.J., Global Jihadism. Theory and practice, Routledge, Londyn–Nowy Jork
2009.
Britton F., Za plecami komunizmu, tłum. F. Szary, Nortom, Wrocław 1996.
Buttolph Johnson J., Reynolds H., Mycoff J., Metody badawcze w naukach politycz-
nych, tłum. A. Kłoskowska-Dudzińska, PWN, Warszawa 2010.
Brzeziecki A., Nocuń M., Łukaszenka. Niedoszły car Rosji, Znak, Kraków 2014.
Calvert P., A political and economic dictionary of Latin America, Europa Publica-
tions, Londyn–Nowy Jork 2004.
Calvocoressi  P.,  Polityka  Międzynarodowa  1945–2000,  tłum.  W.  Bolimowska-Gar-
wacka et al., Książka i Wiedza, Warszawa 2002.
Chrzanowska A., Gracz K., Uchodźcy w Polsce. Kulturowo-prawne bariery w pro-
cesie adaptacji, red. A. Gutkowska, Stowarzyszenie Interwencji Prawnej, War-
szawa 2007.
Chwalba A., Historia powszechna 1989–2011, PWN, Warszawa 2011.
Ciesielski S., Rosja–Czeczenia. Dwa stulecia konfliktu , Wydawnictwo Uniwersytetu
Wrocławskiego, Wrocław 2003.
Ciesielski S., Hryciuk G., Srebrakowski A., Masowe deportacje ludności w Związku
Radzieckim, Adam Marszałek, Toruń 2003.
Conquest R., Stalin, tłum. W. Jeżewski, Michał Urbański, Warszawa 1996.
Curanović A., Kardaś S., Rosja w WikiLeaks, Scholar, Warszawa 2011.
Cutts M. (red.), Uchodźcy świata 2000. 50 lat pomocy humanitarnej, UNHCR, War-
szawa 2000.
Czapka E., Stereotyp uchodźcy, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskie-
go, Olsztyn 2006.
Czarnotta Z., Moszumański Z., Największe Bitwy XX wieku – Czeczenia 94–95, AL-
TAIR, Warszawa 1995.
Czerwiński  W.,  Policja.  Podstawowe  przepisy  prawne,  Dom  Organizatora,  Toruń
1998.
Czerniejewska I., Marek A., Uchodźca w mojej klasie, Vox Humana, Warszawa 2010.
Danecki J., Podstawowe wiadomości o islamie, wyd. II uzup., Dialog, Warszawa 2007.273 Bibliografia
Dejna  D.,  Amisze.  Fenomen  wychowania  endemicznego,  Adam  Marszałek,  Toruń
2012.
Deszczyński M., Kupiecki R., Moszczyński T. (red.), Historia polityczna świata. Ka-
lendarium wydarzeń 1945–1994, Morex, Warszawa 1994.
Dietl W., Hirschmann K., Tophoven R., Terroryzm, PWN, Warszawa 2009.
Dobrowolska-Polak J., Ludzie w cieniu wojny. Ludność cywilna podczas konfliktów  
zbrojnych, Instytut Zachodni, Poznań 2011.
Drozdowicz Z., Stachowski Z. (red.), Kościoły, wyznania, kulty, sekty, nowe ruchy
religijne , Kurpisz, Poznań 2002.
Dziekan M., Arabowie. Słownik encyklopedyczny, PWN, Warszawa 2001.
Evangelista M., The Chechen Wars. Will Russia Go the Way of the Soviet Union?,
Brookings Institution Press, Waszyngton 2002.
Ferenc J., Świat odwraca wzrok. Czeczenia w świetle prawa i w oczach świata, Adam
Marszałek, Toruń 2004.
Filozofia  i myśl społeczna Jana Pawła II, PWN, Warszawa 1983.
Florczak A., Uchodźcy w Polsce: między humanitaryzmem a pragmatyzmem, Adam
Marszałek, Toruń 2003.
Gorbaczow M., Przebudowa i nowe myślenie dla naszego kraju i całego świata, tłum.
A. Kurkus, PIW, Warszawa 1988.
Greczko A.A., Bitwa o Kaukaz, tłum. C. Czarnogórski, MON, Warszawa 1968.
Grochmalski P., Czeczenia. Rys prawdziwy, wyd. I, Atla2, Wrocław 1999.
Grzymała-Moszczyńska H., Nowicka E., Goście i gospodarze: problem adaptacji kul-
turowej w obozach dla uchodźców oraz otaczających je społecznościach lokal-
nych, Nomos, Kraków 1998.
Hammersley  M.,  Atkinson  P.,  Metody  badań  terenowych,  tłum.  S.  Dymczyk,  Zysk
i S-ka, Poznań 2000.
Hathaway C.J., The rights of refugees under international law, Cambridge University
Press, Cambridge–Nowy Jork 2005.
Haynes J. (red.), The politics of religion. A survey, ed. I, Routledge, Londyn–Nowy
Jork 2006.
Heller M., Historia Imperium Rosyjskiego, przeł. E. Melech, T. Kaczmarek, Książka
i Wiedza, Warszawa 2005.
Historia nowożytna krajów Azji i Afryki od połowy XVII w. do ostatniego ćwierćwie-
cza XIX w., cz. I, Książka i Wiedza, Warszawa 1980.
Hołyst B., Terroryzm, t. I, Warszawa 2010.
Jaimoukha A., The Chechens. A handbook, Routledge Curzon, Londyn–Nowy Jork
2005.
Jamieson A.G., Wiara i Miecz. Historia konfliktu  islamsko-chrześcijańskiego , tłum.
J. Wolak, WAM, Kraków 2009.
Janczewski J., Nasreddin Hodża. Wybrane anegdoty, Dialog, Warszawa 2015.274 Bibliografia
Januszewska E., Dziecko czeczeńskie w Polsce: między traumą wojenną a doświad-
czeniem uchodźstwa, Adam Marszałek, Toruń 2010.
Jedynak S. (red.), Mały słownik etyczny, Branta, Bydgoszcz 1999.
Jusik J., Narzeczone Allacha. Samobójczynie, terrorystki z Czeczenii, Videograf II,
Katowice 2006.
Kaczorowski  B.  (red.),  Obyczaje,  języki,  ludy  świata.  Encyklopedia  PWN,  wyd.  I,
PWN, Warszawa 2007.
Kapuściński R., Rwący nurt historii, zapiski o XX i XXI wieku, Znak, Kraków 2008.
Kijas A., Morzy J., Ochmański J. (red.), Zarys dziejów ZSRR, wyd. I, Książka i Wie-
dza, Warszawa 1984.
Kiwerska J., Świat w latach 1989–2004. Wydarzenia–Konflikty –Procesy, Poznańskie,
Poznań 2005.
Konecki K., Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana, PWN,
Warszawa 2000.
Kosowicz A., Working together: 15 lat UNHCR w Polsce, Wysoki Komisarz Narodów
Zjednoczonych  ds.  Uchodźców.  Przedstawicielstwo  w  Warszawie,  Warszawa
2007.
A. Kosowicz et al. (red.), Integracja uchodźców w Polsce w liczbach, wyd. I, Polskie
Forum Migracyjne, Warszawa 2007.
Kowalik J., Szostak W., Metodologiczne problemy nauk o polityce, Wydawnictwo Aka-
demii Świętokrzyskiej, Kielce 2007.
Kmak M., Tokarz B. (red.), Klinika prawa uchodźczego i migracyjnego – organizacja
i zasady funkcjonowania, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Warszawa 2006.
Kubiak K., Wojny, konflikty  zbrojne i punkty zapalne na świecie. Informator 2005,
TRIO, Warszawa 2005.
Kubicki J., Psychologia migracji, Difin, Warszawa 2012.
Kuczyński  M.,  Krwawiąca  Europa.  Konflikty   zbrojne  i  punkty  zapalne  w  latach
1990–2000. Tło historyczne i stan obecny, Bellona, Warszawa 2001.
Kuleba M., Imperium na kolanach. Wojna w Czeczenii 1994–1996, Volumen, War-
szawa 1998.
Kurczab-Redlich K., Pandrioszka, Rebis, Poznań 2008.
Landowski Z., Sufizm . Podstawowe informacje, TRIO, Warszawa 2010.
Lieven A., Chechnya: Tombstone of Russian Power, Yale University Press, New Ha-
ven 1998.
Lieven  D.,  The  Cambridge  history  of  Russia.  Imperial  Russia  1689–1917,  vol.  II,
Cambridge University Press, Cambridge 2006.
Łatyszonek O., Mirowicz E., Historia Białorusi. Od połowy XVIII do końca XX wieku,
Związek Białoruski w Rzeczypospolitej Polskiej, Białystok 2002.
Łobocki M., Metody i techniki badań pedagogicznych, Impuls, Kraków 2003.
Magierek D., Rola Straży Granicznej w zapewnieniu bezpieczeństwa Polski (1990–
2004), Adam Marszałek, Toruń 2011.275 Bibliografia
Matuszek E., Narody Północnego Kaukazu: historia – kultura – konflikty  (1985–1991),
Adam Marszałek, Toruń 2007.
Marek A., Islam podstawowe informacje, Vox Humana, Warszawa 2006.
Mawdsley E., Czas Stalina. ZSRR w latach 1929–1953, tłum. A. Murawski, Bellona,
Warszawa 2012.
Michałowski W., Tajne służby w rurach, Fundacja Odysseum, Warszawa 2007.
Michałowski W., Płonący Kaukaz, Atla2, Wrocław 2000.
Miłosz G., Miłosz A., Kaukaz, Wiedza Powszechna, Warszawa 1979.
Montefiore S.S., Stalin: Dwór czerwonego cara, Magnum, Warszawa 2004.
Niedziela S., Konflikty  i napięcia w świecie arabskim, Dialog, Warszawa 2012.
Noble J., Humphreys A. et al., Rosja. Moskwa i europejskie południe. Cześć 1, Pascal,
Bielsko-Biała 1996.
Ochmański J., Dzieje Rosji do roku 1861, PWN, Warszawa–Poznań 1983.
Oleksiewicz I., Uchodźcy w Unii Europejskiej: aspekty prawne i polityczne, Branta,
Bydgoszcz, 2006.
Orlov O., Cherkasov A., Behind their backs: Russian forces’ use of civilians as hosta-
ges and human shields during the Chechnya war, Organizacja Praw Człowieka
„Memoriał”, Moskwa 1997.
Marsh D., Stoker G., Teorie i metody w naukach politycznych, Wydawnictwo Uni-
wersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2006.
Mroziewicz  K.,  Bezczelność,  bezkarność,  bezsilność.  Terroryzmy  nowej  generacji,
Branta, Bydgoszcz-Warszawa 2009.
Pilch T., Bauman T., Zasady badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościo-
we, wyd. II popr. rozsz., Żak, Warszawa 2001.
Plokhy S., Ostatnie Imperium. Historia upadku Związku Sowieckiego, tłum. Ł. Wit-
czak, Znak, Kraków 2015.
Pobol L.N., Polyan M.R., Stalinskiye deportatsii. 1928–1953, Materik, Moskwa 2005.
Politkovskaya  A.,  A  small  corner  of  hell:  Dispatches  from  Chechnya,  University  of
Chicago Press, Chicago 2003.
Potyrała A., Współczesne uchodźstwo. Próby rozwiązania międzynarodowego proble-
mu, Wydawnictwo Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań 2005.
Potyrała A., Organizacja Narodów Zjednoczonych wobec problemu uchodźstwa. Ge-
neza, istota i praktyka aktywności, Elipsa, Warszawa 2015.
Pływaczewski W., Kędzierska G. (red.), Leksykon policyjny, Wydawnictwo WSPol,
Szczytno 2001.
Przebinda G., Smaga J., Kto jest kim w Rosji po 1917 roku. Leksykon, Znak, Kraków
2000.
Radzinskij E., Stalin: pierwsza pełna biografia  oparta na rewelacyjnych dokumen-
tach z tajnych archiwów rosyjskich, tłum. I. Lewandowska, M.B. Jagiełło, Ma-
gnum, Warszawa 1996.276 Bibliografia
Rassol A.H., W stronę serca. Przebudzenie na ścieżce sufich , tłum. A. Saramowicz,
Elay, Jaworze 2011.
Reitschuster  B.,  Władimir  Putin.  Dokąd  prowadzi  Rosję?,  tłum.  M.  Zeller,  Świat
Książki, Warszawa 2005.
Rojek W. (red.), Wielka historia świata. Od drugiej wojny światowej do XXI wieku,
t. XII, Świat Książki, Warszawa 2006.
Saikal A., Islam and the West conflict or cooperation?, Palgrave Macmillan, Nowy
Jork 2003.
Seely R., Russo-Chechen conflict 1800–2000: A deadly embrace, Frank Cass, Portland
2001.
Serczyk A.W., Iwan IV Groźny, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1977.
Schaefer W.R., The insurgency in Chechnya and the North Caucasus: from gazavat
to jihad, Praeger Security International, Oxford–Santa Barbara 2010 [ebook].
Shah I., Droga sufich , tłum. T. Bieroń, Zysk-Ska, Poznań 2009.
Sienkiewicz  W.  (red.),  Leksykon  PWN.  Historia  świata  –  Rosja,  PWN,  Warszawa
2001.
Sierpowski S., Liga Narodów w latach 1919–1926, Zakład Narodowy im. Ossoliń-
skich, Wrocław–Warszawa–Kraków 2005.
Sobczyński M., Państwa i terytoria  zależne. Ujęcie  geograficzno-polityczne , Adam
Marszałek, Toruń 2006.
Sołoma L., Metody i techniki badań socjologicznych. Wybrane zagadnienia, wyd. 2,
Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Olsztyn 1999.
Sołżenicyn A., Rosja w zapaści, tłum. J. Zychowicz, Świat Książki, Warszawa 1999.
Sprengel B., Służby mundurowe ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego. Zarys pro-
blematyki, Dom Organizatora, Toruń 2008.
Stachańczyk P., Cudzoziemcy, Zrzeszenia Prawników Polskich, Warszawa 1998.
Stalin W.J., O projekcie Konstytucji Związku SRR. Konstytucja (ustawa zasadnicza)
Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, Warszawa 1951.
Stankiewicz W., Niezbędność teorii polityki. Klasyczne pojęcia w dobie relatywizmu,
Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław–Warszawa–Kraków 2003.
Strnad G., Południowokoreańska droga do demokracji, Adam Marszałek, Toruń 2010.
Strumiński B., Czeczenia-Iczkeria i Czeczeńcy okiem językoznawcy: esej naukowo-
-polityczny, Fraszka Edukacyjna, Warszawa 2005.
Szlachter D., Walka z terroryzmem w Unii Europejskiej. Nowy impuls, Adam Mar-
szałek, Toruń 2006.
Szukalski J., Przeobrażenia polityczno-ustrojowe w Czeczenii w latach 1990–2000,
Adam Marszałek, Toruń 2015.
Szymańska-Zybertowicz K., Nieobecne wyzwanie: integracja jako zadanie polityki
społecznej wobec cudzoziemców w Polsce po roku 1989, Wydawnictwo Uniwer-
sytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2011.277 Bibliografia
Todua Z., Ekspansiya islamistov na kavkazie i v centralnoy azii, In-Oktavo, Moskwa
2006.
Ząbek M., Łodziński S., Uchodźcy w Polsce. Próba spojrzenia antropologicznego, In-
stytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UW, Warszawa 2008.
Zdanowicz M., Międzynarodowa ochrona praw człowieka. Materiały do studiów nad
prawem międzynarodowym, Temida2, Białystok 1994.
Weinar A., Europeizacja polskiej polityki wobec cudzoziemców 1990–2003, Scholar,
Warszawa 2006.
Wierzbicki B., Uchodźcy w prawie międzynarodowym, PWN, Warszawa 1993.
Wilk  M.,  Stalin  a  problem  zjednoczenia  Niemiec,  Gorbaczow  –  triumf  i  upadek
reformatora, Żyrinowski w ocenie prasy niemieckiej, Wydawnictwo WSSM,
Łódź 2000.
Wiśniewski  J.,  Żodź-Kuźnia  K.,  Mocarstwa  współczesnego  świata  –  problem  przy-
wództwa światowego, Wydawnictwo UAM, Poznań 2008.
Wojnicz L., Polityka Unii Europejskiej wobec terroryzmu, Adam Marszałek, Toruń
2011.
Wołkogonow D., Stalin, t. II, tłum. M. Antosiewicz, Amber, Warszawa 1999.
Żywczyński M., Historia powszechna 1789–1870, PWN, Warszawa 1975.
Rozdziały w pracach zbiorowych
Ajtmatow C., Czy podważane są dowody?, [w:] Fenomen Stalina, Młodzieżowa Agen-
cja Wydawnicza, Warszawa 1989.
Berowski M., Federalizm rosyjski a Czeczenia w Federacji Rosyjskiej, [w:] Narody
i nacjonalizm w Federacji Rosyjskiej, red. P. Timofiejuk, A. Wierzbicki, E. Zie -
liński, Elipsa, Warszawa 2004.
Borisow J., Człowiek i Symbol, [w:] Fenomen Stalina, Młodzieżowa Agencja Wydaw-
nicza, Warszawa 1988.
Choriew A., Czytając o Stalinie…, [w:] Fenomen Stalina, Młodzieżowa Agencja Wy-
dawnicza, Warszawa 1988.
Ciesielski  S.,  Rosja–Czeczenia:  powstanie  Szamila,  [w:]  Studia  z  dziejów  Europy
Wschodniej, t. I, red. S. Ciesielski, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego,
Wrocław 2002.
Dobrowolska-Polak  J.,  Uchodźcy  –  osoby  szczególnie  wrażliwe  na  skutki  konflik -
tu  zbrojnego,  [w:]  Procesy  migracyjne:  teoria,  ewolucja  i  współczesność,  red.
L. Kacprzak, J. Knopek, Wydawnictwo PWSZ im. S. Staszica, Piła 2008.
Falkowski  M.,  Skutki  drugiej  wojny  czeczeńskiej  i  jej  wpływ  na  Rosję,  Czeczenię
i Kaukaz Północny, [w:] Klęska Demokracji? Obszar byłego ZSRR, red. P. Groch-
malski, Adam Marszałek, Toruń 2010.
Firlit-Fesnak G., Wprowadzenie, [w:] W poszukiwaniu bezpiecznej przystani. Cudzo-
ziemcy z Czeczenii w Polsce, red. G. Firlit-Fesnak, ASPRA-JR, Warszawa 2008, 278 Bibliografia
http://www.ips.uw.edu.pl/pliki/.../t1-wposzukiwaniubezpiecznejprzystani.pdf,
dostęp: 20.10.2014.
Gajewska A., Znaczenie informacji o kraju pochodzenia w postępowaniu o nadanie
statusu uchodźcy, [w:] Słabe ogniwa. Wyzwania dla funkcjonowania systemu
ochrony uchodźców w Polsce, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2011.
Gmaj K., Wprowadzenie w zagadnienia migracji i integracji, [w:] Od migracji do in-
tegracji. Vademecum, red. A. Chmielecka, Helsińska Fundacja Praw Człowieka,
Warszawa 2012.
Grochmalski  P.,  Elity  polityczne  Czeczenii:  historia  i  współczesność,  [w:]  Kaukaz:
mechanizmy  legitymizacji  i  funkcjonowania  elit  politycznych,  red.  T.  Bodio,
t. VII, ASPRA-JR, Warszawa 2012.
Grochmalski P., Islam in Chechnya, [w:] Klęska Demokracji? Obszar byłego ZSRR,
red. P. Grochmalski, Adam Marszałek, Toruń 2010.
Grochmalski P., Rosja–Czeczenia – stulecia nienawiści, [w:] Czeczenia–Rosja. Mity
i rzeczywistość, red. J. Brodowski, M. Smoleń, Wydawnictwo Uniwersytetu Ja-
giellońskiego, Kraków 2006.
Grochmalski P., Rosja – Czeczenia. Dwie ostatnie imperialne wojny XX wieku, [w:]
Zbrojne konflikty  i spory międzynarodowe u progu XXI wieku. Analiza proble-
mów i studia przypadków, red. W. Malendowski, Atla2,Wrocław 2003.
Gruszczak A., Federacja Rosyjska: od mocarstwa do bankruta, [w:] Historia Politycz-
na Świata XX wieku 1945–2000, red. M. Bankowicz, Wydawnictwo Uniwersyte-
tu Jagiellońskiego, Kraków 2001.
Jamsheer A.H., Doktryna polityczno-prawna radykalnego islamu, [w:] Wojna z ter-
roryzmem w XXI wieku, red. B. Hołyst, K. Jałoszyński, A. Letkiewicz, Wydawnic-
two Wyższej Szkoły Policji, Szczytno 2009.
Jasiewicz Z., Furier A., Europa Wschodnia oraz Azja Północna i Zachodnia, [w:] Wiel-
ka encyklopedia geografii świata. Świat grup etnicznych, t. XVIII, red. A. Po-
sern-Zieliński, Kurpisz, Poznań 2000.
Kaszek M., Druga wojna rosyjsko-czeczeńska (1999–2001), [w:] Konflikty  współcze-
snego świata, red. G. Ciechanowski, J. Sielski, Adam Marszałek, Toruń 2006.
Kiwerska  J.,  Konflikt  rosyjsko-czeczeński  (1994–1996),   [w:]  Zarys  dziejów  Afryki
i Azji 1869–1996. Historia konfliktów , red. A. Bartnicki, Książka i Wiedza, War-
szawa 1996.
Kosowicz A., Kobiety-uchodźcy. Sytuacja kobiet-uchodźców w Polsce w świetle za-
leceń  UNHCR  (1991–2003),  [w:]  Kobiety  i  młodzież  w  migracjach.  Migracje
i Społeczeństwo t. 10, red. J.E. Zamojski, Neriton, Warszawa 2005.
Kowalska S., Wolność poruszania się i osiedlania – rozważania o statusie prawnym
dla uchodźców, [w:] Procesy migracyjne: teoria, ewolucja i współczesność, red.
L. Kacprzak, J. Knopek, Wydawnictwo PWSZ im. S. Staszica, Piła 2008.
Krawczenko I., Osobliwości historii politycznej Rosji (esej retrospektywny), [w:] Eu-
ropa Wschodnia. Dekada transformacji. Rosja, red. B.J. Albin, W. Baluk, Oficyna
Wydawnicza Arboretum, Wrocław 2003.279 Bibliografia
Lemm J., Okres quasi-niepodległości w Czeczenii w latach 1996–1999, [w:] Konflikty  
współczesnego świata, red. G. Ciechanowski, J. Sielski, Adam Marszałek, Toruń
2006.
Lipman  M.,  McFaul  M.,  The  Media  and  Political  Developments,[w:]  After  Putin’s
Russia.  Past  Imperfect,  Future  Uncertain,  red.  S.K.  Wegren,  D.R.  Herspring,
wyd. IV, Rowman & Littlefield Publishers, Lanham 2010, https://books.google.
pl, dostęp: 27.7.2016.
Malendowski W., Nowa jakość konfliktów  zbrojnych na przełomie XX i XXI wieku.
Przyczyny – uwarunkowania – skutki, [w:] Zbrojne konflikty  i spory między-
narodowe  u  progu  XXI  wieku.  Analiza  problemów  i  studia  przypadków,  red.
W. Malendowski, Atla2,Wrocław 2003.
Mączyńska J., Przestrzeganie praw człowieka w konflikcie  czeczeńskim, [w:] Czecze-
nia–Rosja. Mity i rzeczywistość, red. J. Brodowski, M. Smoleń, Wydawnictwo
Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2006.
Modzejewska-Leśniewska  J.,  Konflikt  Rosyjsko-Czeczeński  1994–2000,  [w:]  Zarys
dziejów Afryki i Azji. Historia konfliktów  1869–2000, red. A. Bartnicki, wyd. II,
Książka i Wiedza, Warszawa 2000.
Oschinski  M.,  Azyl,  imigracja  i  przynależność  państwowa  w  perspektywie  filozo -
ficznej, [w:] Polityka migracyjna: w poszukiwaniu nowych standardów ochrony
i pomocy, red. P. Mochnaczewski, A. Bolesta, B. Dominiak, Wydawnictwo Wyż-
szej Szkoły Zarządzania i Prawa, Warszawa 2007.
Petrov N., Slider D., The Regions under Putin and After, [w:] After Putin’s Russia.
Past  Imperfect,  Future  Uncertain,  ed.  S.K.  Wegren,  D.R.  Herspring,  wyd.  IV,
Rowman  &  Littlefield  Publishers,  Lanham  2010,  http://www.books.google.pl/,
dostep: 29.9.2016.
Pietrasik K., 11 grudnia 1994 roku – początek pierwszej wojny czeczeńskiej. Przy-
czyny  i  skutki,  [w:]  Nowe  zagrożenia  bezpieczeństwa.  Wyzwania  XXI  wieku,
red. K. Hennig, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej,
Kraków 2015.
Pietrasik  K.,  Konstytucja  Stalinowska  a  Czeczeni,  [w:]  Szkice  do  współczesności.
Świat–Europa–Polska, red. W. Wilk-Reguła, A. Nowakowska-Dryk, Wydawnic-
two WSSM, Łódź 2013.
Pietrzyk M., Współczesne konflikty  cywilizacyjne na przykładzie Północnego Kauka-
zu. Źródła niepokojów społecznych w Czeczenii i Dagestanie przed wybuchem
drugiej wojny czeczeńsko-rosyjskiej 1999–2000, [w:] Rosja między współczesno-
ścią a historią, red. A. Głowacki, A. Stępień-Kuczyńska, Wydawnictwo Uniwer-
sytetu Łódzkiego, Łódź 2002.
Prokop P., Konflikty  w Czeczenii. I wojna czeczeńska, [w:] Konflikty  współczesnego
świata, red. G. Ciechanowski, J. Sielski, Adam Marszałek, Toruń 2006.
Przełomiec M., Rosja między wyborami, [w:] Rosja 2000. Koniec i początek epoki?,
red. A. Magdziak-Miszewska, Centrum Stosunków Międzynarodowych, Warsza-
wa 2000.280 Bibliografia
Prześlakiewicz P., Zarys dziejów Czeczenii. Kształtowanie się czeczeńskiej wspólno-
ty religijnej i narodowej, [w:] Dylematy kaukaskie. Problemy narodowościowe
i migracyjne, red. M. Ząbek, DiG, Warszawa 2010.
Przybojewski J., Konstytucyjne i ustawowe regulacje dotyczące ekstradycji i azylu,
[w:]  Procesy  migracyjne:  teoria,  ewolucja  i  współczesność,  red.  L.  Kacprzak,
J. Knopek, Wydawnictwo PWSZ im. S. Staszica, Piła 2008.
Roshchin M., Iz istorii islama v Chechne, [w:] Islam na Severnom Kavkaze, red. I. Te-
kushev, K. Shevchenko, Medium Orient, Praga 2011, http://www.twirpx.com/
file/1589108/, dostęp: 28.09.2016.
Rzeplińska I., Informacje wstępne, [w:] Prawa cudzoziemców umieszczonych w aresz-
tach w celu wydalenia i strzeżonym ośrodku: Raport, red. A.M. Gudebska-Ru-
siecka, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Warszawa 2004.
Szukalski J,, Konflikt w Czeczenii i jego wpływ na sytuację w regionie Kaukazu, [w:]
Region Kaukazu w stosunkach międzynarodowych, red. K. Iwańczuk, T. Kapu-
śniak, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2008.
Ząbek M., Wprowadzenie, [w:] Dylematy kaukaskie. Problemy narodowościowe i mi-
gracyjne, red. M. Ząbek, DiG, Warszawa 2010.
Zdanowicz M., Wprowadzenie, [w:] Bezpieczni w Europie: Materiały pokonferencyj-
ne, red. M. Zdanowicz, Urząd Komitetu Integracji Europejskiej, Warszawa 2007.
Zdybska K., Podstawowe prawa cudzoziemca umieszczonego w areszcie w celu wyda-
lenia lub strzeżonym ośrodku z uwzględnieniem szczególnych uprawnień przy-
sługujących  cudzoziemcom  ubiegającym  się  o  status  uchodźcy  w  Polsce,  [w:]
Prawa cudzoziemców umieszczonych w aresztach w celu wydalenia i strzeżo-
nym ośrodku: Raport, red. A.M. Gudebska-Rusiecka, Helsińska Fundacja Praw
Człowieka, Warszawa 2004.
Zięba R., Kategoria bezpieczeństwa w nauce o stosunkach międzynarodowych, [w:]
Bezpieczeństwo narodowe i międzynarodowe u schyłku XX w., red. D.B. Bobrow
et al., Scholar, Warszawa 1997.
Wajda M., Polskie wsparcie dla niepodległościowych dążeń Czeczenii, [w:] Klęska De-
mokracji ? Obszar byłego ZSRR, red. P. Grochmalski, Adam Marszałek, Toruń
2010.
Witek R., Suwerenność Republiki Czeczeńskiej a integralność terytorialna Federacji
Rosyjskiej w świetle prawa międzynarodowego. Wybrane aspekty, [w:] Kaukaz
w dobie globalizacji, red. A. Furier, Instytut Wschodni UAM, Poznań 2005.
Pamiętniki, dzienniki
Achmedowa M., Musiałam umrzeć, tłum. A. Stronka, Znak, Kraków 2015.
Baev H., Daniloff R., Daniloff N., Przysięga. Chirurg na wojnie, tłum. G. Woźniak,
Świat Książki, Warszawa 2004.
Bater W., Wiśniewski A., Nikt nie spodziewa się rzezi, Znak, Kraków 2008.281 Bibliografia
Chojnacki P., Kasztany z Gudermesu. Doświadczenie czeczeńskie, GEO, Kraków 1999.
Chojnacki P., Kurzyniec M., Porwani w Czeczenii. 53 dni w niewoli, KHK, Kraków
1998.
Dire W., D’ Haem J., Córka nomadów, tłum. K. Chmiel, Bertelsmann, Warszawa 2002.
Falkowski M., Kaliszewska I., Matrioszka w Hidżabie. Reportaże z Dagestanu i Cze-
czenii, SIC, Warszawa 2010.
Gralewski M., Kaukaz. Wspomnienia z dwunastoletniej niewoli, Zysk-ska, Poznań
2015.
Littell J., Czeczenia. Rok II, tłum. M. Kozłowska, Literackie, Kraków 2011.
Kapuściński R., Gdyby cała Afryka..., Agora, Warszawa 2011.
Kaszubska A., Nasordinova Z., 186 szwów. Z Czeczenii do Polski. Droga matki. Edi-
presse Polska, Warszawa 2016.
Korżakow A., Borys Jelcyn. Od świtu do zmierzchu, tłum. B. Szwarcman-Czarnota,
Rytm, Warszawa 1998.
Kowaliow S., Od Syberii po Czeczenię moja życiowa podroż. Lot białego kruka, tłum.
P. Wieczorek, Amber, Warszawa 1998.
Kuczma L., Ukraina to nie Rosja, Platan, Kraków 2004.
Kuleba M., Szamil Basajew: Rycerski etos a powinność żołnierska, Odysseum, War-
szawa 2007.
Kuleba M., Forecki M. et al., Niezłomna Czeczenia, Arcana, Kraków 1997.
Polman L., Karawana kryzysu. Za kulisami przemysłu pomocy humanitarnej, tłum.
E. Jusewicz-Kalter, Czarne, Wołowiec 2016.
Prochazkova P., Ani życie, ani wojna: Czeczenia oczami kobiet, tłum. G. Sowul, Świat
Książki, Warszawa 2005.
Przekonać Pana Boga, Znak, Kraków 1999.
Sołżenicyn A., Archipelag GUŁAG 1918–1956. Próba dochodzenia literackiego, tłum.
J. Pomianowski, t. VI–VIII, Wydawnictwo Polskie, Warszawa.
Sturis,  D.,  Nowe  życie.  Jak  Polacy  pomogli  uchodźcom  z  Grecji,  WAB,  Warszawa
2017.
Tierłojewa  M.,  Taniec  w  ruinach.  Przejmujący  dziennik  młodej  Czeczenki,  tłum.
A. Wróblewski, Klub dla Ciebie, Warszawa 2007.
Tołstoj  T.,  Hadżi-Murat  i  opowiadania  wybrane,  tłum.  C.  Jastrzębiec-Kozłowski,
PIW, Warszawa 1965.
Artykuły w czasopismach
Bajor P., Stosunki Ukraińsko-rosyjskie. Kryzys strategicznego partnerstwa, „Bezpie-
czeństwo Narodowe”, nr 9–10, 2009, http://www.bbn.gov.pl, dostęp: 10.8.2016.
Bogucki J., Islam w konfliktach  kaukaskich po upadku Związku Radzieckiego, „Ze-
szyty Naukowe Koła Wschodnioeuropejskiego Stosunków Międzynarodowych”,
nr 3, 2003.282 Bibliografia
Bogucki J., Społeczność muzułmańska w Inguszetii, „Zeszyty Naukowe Koła Wschod-
nioeuropejskiego Stosunków Międzynarodowych”, nr 4, 2005.
Borek T.P., Polska Straż Graniczna – rozpoznawanie i przeciwdziałanie zagrożeniom
terroryzmem w kontekście prawodawstwa polskiego i europejskiego, „Przegląd
Strategiczny”, nr 2, 2011.
Dębiński K., Zagrożenie zjawiskiem terroryzmu w Polsce w ocenie funkcjonariuszy
jednostek Policji powołanych do fizycznego  zwalczania terroryzmu, „Przegląd
Policyjny”, nr 4, 2004.
Donaj  Ł.,  Contemporary  Chechnya  conflict  –  Nation-liberation  fight  or  terrorism,
„Przegląd Strategiczny”, nr 1, 2011.
Falkowski M. et al., Konflikty  zbrojne na obszarze postradzieckim. Stan obecny, per-
spektywy uregulowania. Konsekwencje, „Prace OSW”, nr 9, 2003, http://aei.
pitt.edu/58347/1/prace_9_1.pdf, dostęp: 3.10.2016.
Falkowski  M.,  Czeczenia  a  Rosja:  znaczenie  kwestii  czeczeńskiej  dla  współczesnej
Rosji, „Prace OSW”, nr 11, 2003, http://www.osw.waw.pl/sites/default/files/pra -
ce_11_0.pdf, dostęp: 3.10.2016.
Falkowski M., Kaukaz Północny: rosyjski węzeł gordyjski, „Prace OSW”, nr 16, 2004,
http://aei.pitt.edu/58353/1/prace_16_3.pdf, dostęp: 3.10.2016.
Górny  A.,  Wybrane  zagadnienia  podejścia  jakościowego  w  badaniach  nad  migra-
cjami, „Prace migracyjne”, nr 20, 1998, https://www.researchgate.net/publica-
tion/267808425_Wybrane_zagadnienia_podejscia_jakosciowego_w_badaniach_
nad_migracjami, dostęp: 28.8.2016.
Grochmalski et al., Islam na obszarze postradzieckim, „Prace OSW”, nr 7, 2003,
http//www.osw.waw.pl/sites/default/files/prace_7_0 .pdf, dostęp: 3.10.2016.
Kosińska A., Przyczyny i analiza ważniejszych konfliktów  wewnętrznych na terenie
byłego ZSRR, „Gdańskie Studia Międzynarodowe”, nr 2, 2002.
Lazar M., Czeczeni – naród wilczej odwagi, „Rocznik Wschodni”, nr 9, 2003.
Maksimiec S., Konflikty  rosyjsko-czeczeńskie, „Kwartalnik Bellona”, nr 2, 2008.
Nizioł M., Prawa człowieka w Rosji na przykładzie Czeczenii, „Consensus” nr 3, 2012.
Pietrasik  K.,  Historia  Czeczenii.  Od  podbojów  mongolskich  (1221  r.)  po  obecność
armii rosyjskiej (1918 r.), „Studia Orientalne”, nr 2, 2015.
Suchanek L., Rosja i Polska. Bez rusofobii i bez rusofilstwa , „Politeja”, nr 2, 2005.
Szmyd Z., Republika Czeczeńska w walce o niepodległość, „Studia i Materiały CBW
UW”, nr 82, 2000.
Zygała Z., Islam w Dagestanie, „Prace OSW”, nr 7, 2003, http://www.osw.waw.pl/
sites/default/files/prace_7_0.pdf, dostęp: 3.10.2016.Bibliografia
Czasopisma
Gazeta Wyborcza (1994–2000, 2012)
Komandos (2010)
Polityka (1999, 2003)
Refugee.pl. Gazeta uchodźców (2013)
Rzeczpospolita (1994–2000)
Źródła internetowe
http://www.archiwum.rp.pl, dostęp: 9.10.2016.
http://www.archiwum.wyborcza.pl, dostęp: 9.10.2016.
http://www.chechenews.com, dostęp: 26.11.2013.
http://www.demoscope.ru, dostęp 28.9.2016.
http://www.ethno-kavkaz.narod.ru, dostęp: 29.9.2016.
http://www. isap.sejm.gov.pl, dostęp: 6.10.2016.
http://www.orka2.sejm.gov.pl, dostęp: 9.10.2016.
http://www.kasparov.ru, dostęp: 26.11.2013.
http://www.pah.org.pl, dostęp: 12.10.2016.
http://www.rukavkaz.ru, dostęp 5.5.2013.
http://www.wiadomosci.wp.pl, dostęp: 1.10.2016.
http://www.refworld.org, dostęp: 17.6.2017.
http://www.voxhumana.pl/, dostęp: 29.9.2016.
http:// www.iknigi.net/avtor-zarema-ibragimova/, dostep: 29.9.2016.
http:/ / www.interwencjaprawna.pl/. dostęp: 27.7.2016.
http:// www.ksng.gugik.gov.pl/, dostęp: 11.10.2016.
http://www.archive.org/, dostęp: 3.3.2014.
http://www.meria.idc.ac.il/, dostęp: 31.1.2014.
http://www.istoriofil.org.ua/, dostęp: 26.7.2016.
http://www.publ.lib.ru/, dostęp: 29.9.2016.
http://www.carnegieendowment.org/, dostęp: 27.7.2016.

Napisz opinię

Uwaga: HTML nie jest przetłumaczalny!
    Zły           Dobry

Najczęściej kupowane