Komentarz do Konstytucji RP art. 236-243

Spis treści:

Wykaz skrótów
Komentowane przepisy Konstytucji RP
Wprowadzenie
Uregulowania w poprzednich konstytucjach
Uregulowania w innych państwach Unii Europejskiej

Artykuł 236

1. Problemy dostosowywania systemu źródeł prawa do wymogów nowej konstytucji
2. Rola i znaczenie art. 236 ust. 1 Konstytucji RP w procesie stosowania przez sądy rozproszonej kontroli konstytucyjności ustaw
3. Reforma sądownictwa administracyjnego w Polsce
4. Sądownictwo administracyjne w Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r.
5. Rola i znaczenie art. 236 ust. 2 Konstytucji RP jako jednej z podstaw autonomii orzeczniczej SN i NSA

Artykuł 237

1. Prawo wykroczeń w Konstytucji RP
2. Rozwój prawa wykroczeń
3. Zasada nulla poena sine iudicio
4. Pozasądowe organy „sprawujące wymiar sprawiedliwości”
4.1. Wyjątki od zasady nulla poena sine iudico
4.2. Postępowanie mandatowe
4.3. Administracyjne kary pieniężne wymierzane przez organy administracji publicznej
4.4. Postępowania w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz odpowiedzialności zawodowej
4.5. Zasada minima non curat preator

Artykuł 238

Artykuł 239

Artykuł 240

Artykuł 241

1. Zmiana statusu prawnego umów międzynarodowych ratyfikowanych przed 1997 r.
2. Wykaz niekonstytucyjnych umów międzynarodowych
3. Wyjątek od biernego prawa wyborczego w wyborach do Senatu (art. 141 ust. 3)
4. Wyjątek od zasady incompatibilitas (art. 241 ust. 4)
5. Zasady postępowania ustawodawczego oraz postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz Trybunałem Stanu w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie Konstytucji RP
6. Dostosowanie aktów normatywnych wydawanych przez Radę Ministrów, poszczególnych ministrów i inne organy administracji rządowej oraz aktów prawa miejscowego i przepisów gminnych do konstytucyjnego katalogu źródeł prawa określonego w rozdziale III Konstytucji RP

Artykuł 242

Artykuł 243

Bibliografia opracowań naukowych

Bibliografia opracowań naukowych

Adamiak B., Borkowski J., Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2005.
Amielańczyk K., Crimina legitima w rzymskim prawie publicznym, Lublin 2013. 
Antkowiak A., Polityka karna w zakresie orzekania kary grzywny, „Nowa Kodyfikacja Prawa Karnego” 2014, t. 31. 
Banaszak B., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 2012, Legalis. 
Boć J. (red.), Konstytucje RP oraz komentarz do Konstytucji RP z 1997 roku, Wrocław 1998.
Borowska K., Górzyński O., Stróżyk J., Prawnicy w Sejmie – jest ich mniej niż w poprzedniej kadencji, „Rzeczpospolita” z dnia 23 października 2011 r.
Borkowski J., Opinia o projektach ustaw reformujących system sądownictwa administracyjnego (projekty prezydenckie stanowiące druki sejmowe  Nr 18, 19, 20 i projekty poselskie stanowiące druki sejmowe Nr 77, 78, 78a, 79), Łódź, dnia 10 lutego 2002 r., Opinie BAS (druk nr 19), https://orka.sejm.gov.pl/rexdomk4.nsf/Opdodr?OpenPage&nr=19 (dostęp: 
31.03.2025).
Burzyński P., Ustawowe określenie sankcji karnej, Warszawa 2008.
Cieślak W., Polskie prawo karne. Zarys systemowego ujęcia, Warszawa 1995. 
Cychosz P., Konstytucyjny standard prawa karnego materialnego w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Kraków 2017. 
Cydzik S., Prawnicy wśród nowych posłów i senatorów, „Rzeczpospolita” z dnia 23 października 2023 r. 
Dąbrowski W.F.,  Nowe  aspekty  orzecznictwa  karno-administracyjnego, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1967, nr 1. 
Du Plessis P.J., Historia prawa a metodologia nauk prawnych, „Czasopismo Prawno-Historyczne” 2010, z. 2. 
Działocha K., Treść postanowień art. 236 ust. 1 Konstytucji RP, „Przegląd Legislacyjny” 1997, nr 3.
Gregorczyk D., Administracyjne kary pieniężne w nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] A. Gronkiewicz, E. Zółkowska (red.), 
Nowe instytucje procesowe w postępowaniu administracyjnym w świetle nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2017 roku, Katowice 2017. 
Grzegorczyk T., Nowela do prawa wykroczeń. Komentarz, Zakamycze 1999. 
Haczkowska M. (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 2014, LEX.
Hasan  G.,  Dönmez  B.,  Judicial  fines  and  imprisonment  penalty  in  roman law, „Dokuz Eylül Üniversitesi Kukuk Fakültesi Dergisi” 2019, vol. 21, no. 2.
Hauser R., Drachal J., Mzyk E., Dwuinstancyjne sądownictwo administracyjne. Omówienie podstawowych zasad i instytucji procesowych. Teksty aktów prawnych, Warszawa–Zielona Góra 2003.
Hauser R., Kształtowanie się pozycji i ustroju Naczelnego Sądu Administracyjnego, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2010, nr 5–6. 
Hauser R., Wstępne założenia nowelizacji ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, „Państwo i Prawo” 2013, nr 2.
Hauser R., Niewiadomski Z., Wróbel A. (red.), Sądowa kontrola administracji publicznej. System Prawa Administracyjnego, tom 10, Warszawa 2016.
Izdebski H., Wpływ orzecznictwa Najwyższego Trybunału Administracyjnego na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przyczynek do studiów nad tradycją prawniczą, „Czasopismo Prawno-Historyczne” 1987, z. 2.
Izdebski H., W stulecie ustawy o Najwyższym Trybunale Administracyjnym (wykład wygłoszony 3 sierpnia 2022 r. w gmachu Akademii Teatralnej w Warszawie na uroczystej sesji inaugurującej obchody stulecia Najwyższego Trybunału Administracyjnego), „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2022, nr 5–6. 
Janczewski S., Godność zawodu adwokackiego, Warszawa 1960. 
Janowicz Z., Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa–Poznań 1995.
Jóźwiak P., Odpowiedzialność dyscyplinarna w sporcie, Poznań 2014. 
Jóźwiak P., Prawo samorządowe a odpowiedzialność represyjna. Studium z pogranicza prawa karnego i administracyjnego, Warszawa 2023.
Kasiński M., Ekspansja represyjnej funkcji administracji publicznej jako zagrożenie demokratycznego państwa prawnego, „Roczniki Nauk Prawnych” 2011, nr 1.
Kasznica S., Polskie prawo administracyjne. Pojęcia i instytucje zasadnicze, Poznań 1946. 
Kępiński M., Mączyński A., Radwański Z., Smyczyński T., Konstytucja RP a prawo cywilne, „Przegląd Legislacyjny” 1997, nr 3.
Korczyński D., Konwersja reżimu odpowiedzialności za niektóre zachowania stanowiące obecnie wykroczenia i standardy jej stosowania, „Przegląd Legislacyjny” 2014, nr 1. 
Kowalski M., Prawo do sądu administracyjnego. Standard międzynarodowy i konstytucyjny oraz jego realizacja, Warszawa 2019. 
Król-Bogomilska M., Kary pieniężne w prawie antymonopolowym, Warszawa 2001.
Królikowski M., Modele rozumowania dogmatycznego w prawie karnym, „Forum Prawnicze” 2020, nr 4.
Krzemiński Z., Prawo o adwokaturze. Komentarz, Warszawa 1998. 
Krzemiński Z., Etyka adwokacka. Teksty, orzecznictwo, komentarz, Warszawa 2008.
Lang J., Informacja o prezydenckich projektach ustaw o ustroju sądów administracyjnych, o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy wprowadzające ustawę o ustroju sądów administracyjnych, Opinie BAS (druk nr 19), https://orka.sejm.gov.pl/rexdomk4.nsf/Opdodr?OpenPage&nr=19 (dostęp: 31.03.2025).
Langrod  J.S.,  Zarys  sądownictwa  administracyjnego  ze  szczególnym uwzględnieniem sądownictwa administracyjnego w Polsce, Warszawa 1925.
Laskowska M., Dostosowanie prawa do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 roku, Warszawa 2010.
Leoński Z., Odpowiedzialność dyscyplinarna w prawie Polski Ludowej, Poznań 1959. 
Leoński Z., Zarys prawa administracyjnego, Warszawa 2004. 
Lewiński J., Mandat karny, Warszawa 2003.
Longchamps de Bérier F., Współczesne kierunki w nauce prawa administracyjnego na Zachodzie Europy, Wrocław 2001.
Łabno A., Wielka Encyklopedia Prawa. Tom VI. Prawo konstytucyjne, Warszawa 2016.
Łajszczak S., Rola orzecznictwa Najwyższego Trybunału Administracyjnego w kształtowaniu i rozwoju procesowego prawa administracyjnego,  „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2009, nr 5. 
Łukowiak D., Konstytucyjne ramy kadencyjności organów władzy publicznej, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2020, nr 1. 
Makarewicz J., Granice ustawy karnej, „Przegląd Prawa i Administracji” 1920, t. XLV.
Marek A., Prawo wykroczeń, Warszawa 2003.
Marek A., Uwagi o charakterze prawnym i legislacyjnym modelu sądowego postępowania w sprawach o wykroczenia, [w:] A. Marek (red.), Współczesne problemy procesu karnego i jego efektywności. Księga pamiątkowa Profesora Andrzeja Bulsewicza, Toruń 2004. 
Michór A., Odpowiedzialność administracyjna w obrocie instrumentami finansowymi, Warszawa 2009.
Minow M., Archetypal Legal Scholarship – A Field Guide, „Journal of Legal Education” 2013, vol. 63, no. 1.147 Bibliografia
Niezgódka-Medkova M., Problemy dostosowywania istniejącego systemu źródeł prawa do wymogów nowej konstytucji, „Przegląd Legislacyjny” 1997, nr 2.
Nogal A., Kilka uwag o istocie odpowiedzialności dyscyplinarnej zawodów prawniczych, „Palestra” 2023, nr 12. 
Płońska A., Koncepcja zmiany odpowiedzialności za wykroczenia w odpowiedzialność administracyjną, „Przegląd Prawa i Administracji” 2020, t. 120, cz. 1. 
Podgórecki A., Socjologia prawa, Warszawa 1962.
Pohl Ł., Zieliński M., W sprawie rzetelności wiedzy o wykładni, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2011, nr 1.
Radecki W., Dezintegracja polskiego prawa penalnego, „Prokuratura i Prawo” 2014, nr 9.
Radecki W., Regulacje penalne w systemie prawa ochrony środowiska, [w:] P. Korzeniowski (red.), Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, Łódź 2015.
Radecki W., Utrzymanie czystości i porządku w gminach. Komentarz, Warszawa 2016.
Radecki W., Odpowiedzialność za przestępstwa, wykroczenia i delikty administracyjne w prawie polskim, czeskim i słowackim, „Prokuratura i Prawo” 2017, nr 10. 
Rappaport E.S., Uprawnienia karne władz administracyjnych, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1921, z. 1.
Redzik A., Komisja tworzenia dobrego prawa, „Palestra” 2009, nr 9–10. 
Sadłowski M.P., Idea Najwyższego Trybunału Administracyjnego w Polsce Ludowej, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2022, nr 5–6. 
Safjan M., Bosek L. (red.), Konstytucja RP. Tom II. Komentarz do art. 87–243, Warszawa 2016.
Saldania Q., Nowa filozofja prawa karnego , ,,Gazeta Administracji i Policji Państwowej” 1927, R. IX, nr 3 (przełożył E. Neymark). 
Skrzydło W., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 2013.
Stachowiak S., Ewolucja polskiego systemu postępowania w sprawach o wykroczenia, [w:] B. Janiszewski, Nauka wobec współczesnych zagadnień prawa karnego w Polsce. Księga pamiątkowa ofiarowana Profesorowi Aleksandrowi Tobisowi, Poznań 2004. 
Staniszewska L., Administracyjne kary pieniężne. Studium z zakresu prawa administracyjnego i procesowego, Poznań 2017.
Stanowisko Rady Legislacyjnej w sprawie dostosowania ustawodawstwa do wymogów nowej Konstytucji RP z dnia 3 października 1997 r., „Przegląd Legislacyjny” 1997, nr 3. 
Starościak J., Prawo administracyjne, Warszawa 1977.
Szumiło-Kulczycka D., Prawo administracyjno-karne, Zakamycze 2004. 
Suwaj R., Zasady nakładania administracyjnych kar pieniężnych, Warszawa 2021.
Szubiakowski M., Skutki orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dla decyzji administracyjnych, „Samorząd Terytorialny” 1997, nr 3.
Śliwiński S., Prawo karne materialne. Część ogólna, Warszawa 1946.
Taubenschlag G., Polskie prawo karno-administracyjne, Łódź 1924.
Tuleja P. (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 2019. 
Wali A.A., The Theory of the Sport Law: Towards Specific Legislation for Sports Transaction, [w:] J. Foks (red.), Sports Law: 15 th  IASL Congress Proceedings, Warsaw 2010. 
Wiącek M., Zakaz retroakcji Konstytucji, „Przegląd Legislacyjny” 2014, nr 4.
Wierczyński G., Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, Warszawa 2016.
Wincenciak M., Sankcje w prawie administracyjnym i procedura ich wymierzania, Warszawa 2008.
Winczorek P., Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku, Warszawa 2008.
Wąsek A., Związki prawa karnego materialnego z procedurą karną, „Studia Iuridica KUL” 1997, nr XXXIII. 
Witkowski Z., Opinia w sprawie niepołączalności mandatu posła albo senatora z zatrudnieniem w administracji rządowej (art. 103 Konstytucji RP), „Przegląd Sejmowy” 1997, nr 6. Bibliografia
Wojtyczek K., Zasada wyłączności ustawy w sferze prawa represyjnego (uwagi na gruncie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), [w:] A. Zoll (red.), Racjonalna reforma prawa karnego, Warszawa 2001. 
Wolter W., Nauka o przestępstwie, Warszawa 1973.
Wolter W., Prawo karne. Zarys wykładu systematycznego. Część ogólna, Warszawa 1947. 
Zaorski K., Bronisław Hełczyński jako Pierwszy Prezes Najwyższego Trybunału Administracyjnego (1934–1939), „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2017, nr 2. 
Zaorski K., Najwyższy Trybunał Administracyjny pod kierownictwem Jana Sawickiego (próba podsumowania), „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2022, nr 5–6.
Zawłocki R., Pojęcie i istota deliktu administracyjnego, „Monitor Prawniczy” 2018, nr 1.
Zielińska E., Odpowiedzialność zawodowa lekarza i jej stosunek do odpowiedzialności karnej, Warszawa 2001. 
Zimmermann M., Art. 72 Konstytucji a dotychczasowe ustawodawstwo polskie (studium z dziedziny prawa karno-administracyjnego), Lwów 1930.