DO KOSZYKA

---

Zapoznaj się z fragmentem książki   więcej

---

Spis treści:

Wstęp

ROZDZIAŁ I. Podstawowe informacje na temat rozwoju dziecka

ROZDZIAŁ II. Wybrane metody wspierające rozwój dziecka

1. Kinezjologia Edukacyjna

2. Ruch Rozwijający wg Weroniki Sherborne
3. Integracja Sensoryczna

4. Symultaniczna Terapia Rozwoju Sensomotorycznego

5. Terapia Taktylna
6. Wygaszanie i integracja odruchów niemowlęcych

7. Arteterapia
8. Metoda Bajkoterapii

9. Metoda Dobrego Startu

10. Metoda Czytania Globalnego Domana

11. Inne metody wykorzystywane w usprawnianiu rozwoju dziecka

ROZDZIAŁ III. Umiejętności, które chcemy rozwijać u dziecka

1. Propriocepcja – czucie głębokie

2. Przedsionek
3. Dotyk

4. Praksja

5. Pamięć
6. Równowaga (ruchowa)

7. Koordynacja

8. Siła mięśniowa

9. Mowa i rozwój słuchowy

10. Węch

11. Smak
12. Motoryka mała

13. Poczucie bezpieczeństwa
14. Umiejętności społeczne

15. Twórczość artystyczna
16. Wyobraźnia i kreatywność

17. Świadomość własnego ciała
18. Koncentracja
19. Relaksacja, wyciszenie

20. Pewność siebie

ROZDZIAŁ IV. Praktyczne wskazówki, jak korzystać z książki i zabaw w niej zawartych

1. Na co zwracać uwagę w zabawach

2. Jak korzystać z piktogramów

ROZDZIAŁ V. Gry i zabawy

A. Zabawy na podwórku, spacerze, na wczasach

1. „Taniec wróbelków”
2. „W Bańkowicach”

3. „Latające talerze”

4. „Billa – pociąg ekspresowy”

5. „Kroki – skoki”
6. „Piaskowe baby”

7. „Kołderka z fali morskiej”

8. „Na bosaka”

9. „Wesoły hipopotam”

10. „Wkoło do koła”

11. „Kolorowe mozaiki”

12. „Poszukiwacze skarbów”
13. „Chodniki – krawężniki”

14. „Latawce”

15. „Szczudła”

16. „Nurkowanie”

17. „Na sportowo”

18. „Gry terenowe”
19. „Tu brzoza!”

20. „Regaty”
21. „Król”

22. „Puszczanie kaczek”

23. „Miasto”
24. „Plażowanie – malowanie”

25. „Kółko i krzyżyk”

26. „Gra w dodawanie”

27. „Hen daleko”

28. „Susem na drzewo”

29. „Skok na plus – skok na minus”

30. „Radar”

B. Zabawy przy użyciu sprzętu sportowego i specjalistycznego

1. „Kolorowe kanapeczki”

2. „Wycieczka wokół kółeczka”

3. „Paczka w podróży”

4. „Łowienie skarbów”
5. „Taczka na piłce”

6. „Ziewanie ślimaka”

7. „Lądowanie samolotu”

8. „Leniwa meduza”
9. „Smoczy masaż”

10. „Start balona”
11. „Latające piórka”

12. „Cicho sza”
13. „Wesoły tygrysek”

14. „Deszcz meteorytów”
15. „Walka z wiatrem”

16. „Tapetowanie stopami”

17. „Tapetowanie plecami”

18. „Wspinaczka”

19. „Małpka na palmę!”

20. „Przesyłka”
21. „Pociąg”

22. „Obrót”

23. „Cumowanie statku”
24. „Rodeo”

25. „Zamek”

26. „Poławiacze pereł”

C. Zabawy bez sprzętu oraz z użyciem przedmiotów codziennego użytku
i popularnych zabawek

Zabawy statyczne

1. „Zaginiona perła”

2. „Smok Lopek kładzie się spać”
3. „Bulgoty”
4. „Makaronowe przebieranki”

5. „Klaski – oklaski”

6. „Ubieranie choinki”

7. „Gdzie w trawie piszczy”

8. „Co w trawie piszczy”
9. „Lustereczko”

10. „Piórkowe łaskotki”
11. „U fryzjera”

12. „Szop pracz”
13. „Krabiki”

14. „AEIOU”
15. „Zwierzyniec”

16. „Ptasie radio”

17. „Wielkie projekty”

18. „Oko węża”

19. „Nawlekanki”

20. „Zapinanki”

21. „Znajdź parę”

22. „Układanki przestrzenne”
23. „Serwetkowe wycinanki”

24. „Ciach, ciach”

25. „Pchełki”
26. „Małe co nieco”

27. „Szalone języczki”
28. „Co to?”
29. „Stuku puku”

30. „Przewlekanki”
31. „Zagadki paluszkowe”

32. „Słuchowisko – bajkowisko”

33. „Znikające wężyki”

34. „Pyszne układanki”

35. „Zamek z piany”

36. „Papierowe zabawki”
37. „Rysowanki – ósemki”

38. „Rysowanki – spirale”

39. „Dopasowywanie”

40. „Domki z kart”

41. „Uciekające groszki”

42. „Długi – krótki”

43. „Kopciuszek”

44. „Co ja czuję?”
45. „Supły i supełki”

46. „Wodny mecz”

47. „Smakuj i dedukuj”
48. „Zielono mi”

49. „Różnice”

50. „Waga”

Zabawy dynamiczne

51. „Naleśniki”

52. „Ślizgi”

53. „Ucieczka ze statku”
54. „Raczki”

55. „Zwijanie kocyka stopami”

56. „Boksowanie”

57. „Ruchy naprzemienne”

58. „Stopy celują”
59. „Foczka”

60. „Wyścigi piłeczek”

61. „Baranki do bramki”
62. „Podróż w latającym kufrze”

63. „Podróż na latającym dywanie”

64. „Ratowanie kotów”

65. „Detektyw dobre ucho”

66. „Na moście”

67. „Uwaga – parzy!”

68. „Skarby pod sufitem”

69. „Wielogłowy olbrzym”

70. „Budowle małe i duże”

71. „Detektyw w pralni”

72. „Węszący piesek tropiciel”

73. „Taniec indiański”

74. „Miękkie lądowanie”

75. „Wyścigi bocianów”
76. „Kręgle”

77. „Lewa w prawo”

78. „Po nitce do kłębka”

79. „Zabawy z piłką”

80. „Spacer na wielbłądzie”

81. „Start samolotu”

82. „Wyścigi beczek”
83. „Łapanie motyli”

84. „Łowienie rybek”

85. „Kocie loty”
86. „Ze szczotką marsz!”

87. „Kołyska”

88. „Jestem super”
89. „Klaśnij w rytmie”
90. „Miasteczko”

91. „Wiatraczki”

92. „Pomniki”
93. „Wyścigi serwetkowe”

94. „Domino”

95. „Maszyna tłokowa”
96. „Wchodzenie na jeża”
97. „Nogi klaszczą”

98. „Cenny prezent”

99. „Koszykówka na leżąco”

100. „Bieganie – kołysanie”

D. Zabawy artystyczne

1. „Rytmiczne granie”

2. „Malowanie paluszkami”

3. „Kolorowe buzie”

4. „Gliniane fantazje”

5. „Ciasteczkowo”
6. „Wspólna zabawa – lewa i prawa”

7. „Maska”
8. „Kolorowe mandale”

9. „Wspólne muzykowanie”
10. „Taniec wyginaniec”

11. „Teatr cieni”

12. „Teatr kukiełkowy”

13. „Niedźwiedzia wyprawa”

14. „Butelkowe granie”

15. „Podwodne krajobrazy”
16. „Podwodny dom”

17. „Zagadki z trąbką”
18. „Malowane dotykiem”

19. „Maluję, jak czuję”

20. „Gipsowe rzeźby”

21. „Dmuchawce”

22. „Szalone ryby”

23. „Portret pamięciowy”
24. „Dziwne dziwolągi”

25. „Tajemniczy kleks”

26. „Ruchome obrazy”
27. „Różdżki”

28. „Wykopaliska”

29. „Tworzenie biżuterii”

30. „Malowanie w powietrzu”

E. Zabawy w grupie powyżej 8 osób

1. „Tunele”

2. „Gdzie jest kotek?”

3. „Fruwanie na polanie”
4. „Wielka burza”

5. „Na fali”

6. „Lewitacja”

7. „Ośmiornica”

8. „Jestem instrumentem”
9. „I ty jesteś instrumentem”

10. „Podaj – oddaj”

11. „Przeczytaj mnie”

12. „W jednym rytmie”
13. „W kamiennym kręgu”

14. „Zamiana”
15. „Pajęczyna”
16. „Szybki refleks”

17. „Uciekająca piłka”

18. „A teraz ja”

19. „Papugi”

20. „Głodny pająk”

F. Zabawy na niewielkiej przestrzeni, np.: w samochodzie, pociągu, autokarze

1. „Zabawy w słówka”

2. „Co się stało”
3. „Kalambury”
4. „Labirynty rysunkowe”

5. „Gadające paluszki”

6. „Rozmowy zabawek”

7. „Poplątane paluszki”

8. „Łączenie kropek”
9. „Mam apetyt na...”

10. „A jak ananas”

11. „Lokomotywa”

12. „Podpowiadacze”

13. „Bajkowanie”

14. „Śpiewający baranek”

15. „Dyrygent klaskacz”

16. „Puk puk dodać puk”

17. „Supełkowo”

18. „Sznurkowe literki”

19. „Zgadnij, kto to?”

20. „Końcówki”

G. Zabawy wyciszające i relaksujące

1. „Niewidzialne malowanki”

2. „Rajd samochodowy”

3. „Opowieści, gdy miś nie śpi”

4. „Zimno – ciepło”

5. „Masowanie – ugniatanie”

6. „Masowanie – przytulanie”

7. „Muzyczny spacer”

8. „Pachnące masażyki”

9. „Liczenie piegów”

10. „Wakacyjne wspomnienia”

11. „Szeptanki”

12. „Ręka czy noga”

13. „W krainie wyobraźni”
14. „Dobra – nocka”

15. „Siłacz na wakacjach”
16. „Wielki balon”

17. „Świetlikowe historyjki”

18. „Wspólna kołyska”

Bibliografia

Piktogramy – spis zabaw

Legenda

Książkę zatytułowaną Poznanie przez działanie. Gry i zabawy wspomagające rozwój dziecka wydało wydawnictwo Difin SA (Warszawa, ul. F. Kostrzewskiego 1). Jej autorami są Ewa Minor i Marcin Minor – twórcy Pracowni Terapeutyczno-Artystycznej MAMAMI w Żyrardowie (strona internetowa: www.mamami.pl/stronaglowna.html), prowadzący zajęcia terapeutyczne i artystyczne dla dzieci, młodzieży i osób dorosłych. Wykorzystując swoje wykształcenie i bogate doświadczenie (terapeutyczne, pedagogiczne, artystyczne, psychologiczne...), pomagają osobom z ADHD, dysgrafią, dysortografią, dysleksją, cechami autystycznymi, niepełnosprawnością intelektualną, doświadczeniem traumy, nieśmiałością, agresją, problemami adaptacyjnymi, nadmiernie stresogennymi relacjami z osobami ważnymi (np. nauczycielami), zaburzeniami zachowania i in. W pracy terapeutycznej i rewalidacyjnej stosują m.in.: Terapię Integracji Sensorycznej (SI), metodę ruchu rozwijającego Weroniki Sherborne, terapię ericksonowską, metodę bajkoterapii. Ponadto są twórcami Symultanicznej Terapii Sensomotorycznej (STS).

 Książka adresowana jest do rodziców, dziadków i opiekunów, jak też do osób zawodowo zajmujących się opieką nad dziećmi i wspieraniem ich rozwoju, np. pedagogów, terapeutów. Wstęp, w którym Autorzy odwołują się do swojej pracy terapeutycznej i szkoleniowej, poprzedza pięć rozdziałów książki.

Rozdział I – Podstawowe informacje na temat rozwoju dziecka. Wynika z niego, jak ważne jest poznanie norm wiekowych i uważna obserwacja zachowania dziecka, aby poprzez odpowiednio dobrane zabawy wspomagać i stymulować jego prawidłowy rozwój i pomóc w aktywnościach sprawiających trudność, a w przypadku wystąpienia nieprawidłowości szybko rozpocząć efektywną korekcję i rehabilitację.

Rozdział II – Wybrane metody wspierające rozwój dziecka – zawiera podrozdziały (np. Kinezjologia Edukacyjna, Integracja Sensoryczna, Metoda Bajkoterapii) opisujące najbardziej popularne metody stosowane w usprawnianiu rozwoju dziecka, koncentrujące się na działaniach terapeutycznych oraz na prawidłowej pracy i zabawie z dzieckiem. Dla przykładu: dzieci (i dorośli) lubią arteterapię pozwalającą symbolicznie (rysunek, taniec i ruch, głos itd.) wyrazić własne przeżycia, emocje i doświadczenia; obniżyć napięcie; dotrzeć do źródła problemu i motywów postępowania; zmierzyć się z trudnościami; znaleźć optymalne rozwiązanie.

 Rozdział III – Umiejętności, które chcemy rozwijać u dziecka – składa się z dwudziestu podrozdziałów, odpowiadających wyodrębnionym i scharakteryzowanym przez Autorów dwudziestu umiejętnościom, w tym m.in. Propriocepcja – czucie głębokie, Dotyk, Pamięć, Koordynacja, Węch, Wyobraźnia i kreatywność, Pewność siebie. Przykład: praksja to wyobrażenie i zaplanowanie działania służącego wykonaniu zadania; występuje na początku opanowywania czynności; ułatwia przewidzieć rezultaty postępowania oraz adaptację. Każda umiejętność przedstawiona jest za pomocą innego piktogramu (znaku pisma obrazkowego), np. kaktus to dotyk, nożyczki to motoryka mała, wykrzyknik to pewność siebie. Rozdział IV – Praktyczne wskazówki, jak korzystać z książki i zabaw w niej zawartych – ma dwa podrozdziały. Pierwszy – Na co zwracać uwagę w zabawach podkreśla, że ważne jest bezpieczeństwo, bawienie się (zawsze jest to zabawa) z dzieckiem ze zwróceniem uwagi na różnorodność zabaw i stopniowanie trudności oraz by nie „przestymulować” dziecka, chwalenie go za osiągnięcia i nie zmuszanie do zabawy; drugi – podpowiada Jak korzystać z piktogramów.

Rozdział V – Gry i zabawy. W tym rozdziale, biorąc pod uwagę przestrzeń oraz dynamikę i możliwości techniczne, dokonano podziału na zabawy:

• do realizacji na podwórku, spacerze i na wczasach np. „Puszczanie kaczek” i „Na sportowo” (łącznie 30 zabaw),
• realizowane przy użyciu sprzętu sportowego i specjalistycznego np. „Cicho sza” i „Tapetowanie plecami” (26),
• wykonywane bez sprzętu oraz z użyciem przedmiotów codziennego użytku i popularnych zabawek (100 zabaw, w tym 50 statycznych np. „Ubieranie choinki” i „AEIOU” oraz 50 dynamicznych np. „Zwijanie kocyka stopami” i „Domino”),
• artystyczne np. „Malowanie paluszkami” i „Kolorowe mandale” (30),
• do realizacji w grupie powyżej 8 osób np. „Tunele” i „Szybki refleks” (20),
• wykonywane na niewielkiej przestrzeni (w samochodzie, pociągu, autokarze itp.) np. „Zabawy w słówka” i „Końcówki” (20),
• wyciszające i relaksujące np. „Zimno – ciepło” i „W krainie wyobraźni” (18).

Razem są 244 zabawy, więc każdy powinien znaleźć coś dla siebie. Wśród nich są dobrze znane zabawy oraz autorskie pomysły stosowane i sprawdzone przez Ewę i Marcina Minorów w praktyce, przede wszystkim wspomagające rozwój dzieci od 3. roku życia. Popularnym zabawom nadano oryginalne nazwy, np. „W Bańkowicach” – puszczanie baniek, „Latające talerze” – gra w ringo, obręcze..., „Baranki do bramki” – przedmuchiwanie wacików. W każdej zaproponowanej zabawie określono:

• wiek uczestników – są zabawy dla dzieci, nawet od 1. roku życia, ale też dla osób dorosłych;
• wielkość grupy,
• materiały,
• przebieg,
• zastosowanie – zamieszczone piktogramy pomagają wybrać odpowiednią zabawę, kierując się indywidualnymi potrzebami dziecka.

Autorzy zwrócili szczególną uwagę na umiejętności, funkcje rozwijane u uczestników przez daną zabawę czy ćwiczenie. Zabawą rozwijającą najwięcej, bo 16 umiejętności, funkcji – koncentracja, koordynacja, mowa i słuch, poczucie bezpieczeństwa, wyobraźnia i kreatywność to tylko 5 z nich – są „Gry terenowe”. Jedną z zabaw do wykonywania już od 1. roku życia dziecka są „Pachnące masażyki”, czyli masaż ciała dziecka pachnącą oliwką oddziaływujący na dotyk, propriocepcję – czucie głębokie, świadomość własnego ciała, węch, relaksację, poczucie bezpieczeństwa. Od 1,5 r.ż. można bawić się w „Na bosaka” – biegać, chodzić boso, leżeć... na piasku, kamykach, mchu, wodzie... – rozwijając dotyk, propriocepcję – czucie głębokie i świadomość własnego ciała.

Proponowane zabawy i ćwiczenia nie zostały dokładnie opisane, dlatego na ich podstawie mogą powstawać nowe, wyjątkowe pomysły dotyczące ich przebiegu czy wykorzystywanych materiałów.

Na końcu książki zamieszczono Bibliografię; Piktogramy – spis zabaw (przy każdym piktogramie podane są numery zabaw, które rozwijają zobrazowaną przez niego umiejętność, funkcję) – należy zaznaczyć, że najwięcej opisanych zabaw wzmacnia koncentrację, a najmniej zabaw smak; Legendę (wszystkie piktogramy i ich „nazwy” oznaczające umiejętności, funkcje) oraz dwie strony przeznaczone na notatki.

Zabawa to podstawowa, niewymuszona aktywność gwarantująca optymalny, harmonijny rozwój fizyczny, emocjonalny, intelektualny i społeczny jednostki. Ważne są wspólne zabawy, podczas których można poznać dziecko oraz kształtowane są więzi, poczucie bezpieczeństwa i pewności siebie, otwartość emocjonalna. Książka Poznanie przez działanie. Gry i zabawy wspomagające rozwój dziecka, autorstwa Ewy i Marcina Minorów radzi, w jaki sposób bawić się z dzieckiem. Jej zaletą jest przejrzystość i jasne oznaczenia (również rysunki) ułatwiające wybranie odpowiednich rozwiązań w zależności od wieku uczestników, a także od spełniania technicznych, materiałowych czy przestrzennych wymagań konkretnej zabawy. Polecamy ją tym, którzy troszczą się o wszechstronny rozwój dzieci.

Małgorzata Koroś
nauczyciel konsultant
Zespół Informacji i Wydawnictw KOWEZiU

22.12.2009

wstecz